Een asbestdak is in België niets uitzonderlijks. Tientallen jaren lang werd asbestcement op grote schaal gebruikt voor kunstleien, golfplaten op aanbouwen en garages, sommige onderdaken en leidingen. Het gebruik is sinds het einde van de jaren 1990 verboden, maar een groot deel van die materialen ligt nog steeds op zijn plaats. Moet u zich zorgen maken? Hoe weet u of uw dak betrokken is, en hoe vervangt u het veilig? Dit is het belangrijkste.
Waar vindt u asbest op een dak?
- Kunstleien in vezelcement die vóór het einde van de jaren 1990 werden geplaatst;
- grijze golfplaten op aanbouwen, garages, bergingen en landbouwgebouwen;
- sommige onderdaken in vezelcementplaten;
- schouw- of verluchtingsbuizen in vezelcement;
- sommige onderdelen van kroonlijsten, gevelbekleding of dakranden;
- oude dakgoten en afvoerbuizen in vezelcement.
Hoe herkent u een asbestdak?
Visueel kunt u er nooit zeker van zijn: vezelcement met en zonder asbest lijken op elkaar. Enkele aanwijzingen helpen wel:
- een plaatsingsdatum van vóór het einde van de jaren 1990;
- grijze kunstleien, vaak licht bol of afgebrokkeld aan de randen;
- grijze golfplaten, soms bedekt met mos;
- geen markering aan de achterkant die aangeeft dat het materiaal asbestvrij is.
Alleen een laboratoriumanalyse van een staal, genomen door een vakman, geeft zekerheid. Breek nooit zelf een stuk af om een staal te nemen.
Is een asbestdak gevaarlijk?
Asbest is gevaarlijk wanneer de vezels in de lucht komen en worden ingeademd. In asbestcement zijn de vezels gebonden door het cement: zolang het materiaal in goede staat is en u er niet aankomt, is het risico klein. Het gevaar ontstaat wanneer het materiaal sterk verweert, of wanneer het wordt gebroken, doorboord, geschuurd of met een hogedrukreiniger gereinigd.
Wat u nooit mag doen
Reinig een asbestdak nooit met een hogedrukreiniger, ontmos het niet mechanisch, boor er niet in, breek het niet en gooi het niet bij het gewone afval.
De regels in België
Asbestbeheer is onder meer een gewestelijke bevoegdheid, en de regels veranderen. Enkele richtpunten:
- In Vlaanderen voert de OVAM een beleid van geleidelijke asbestafbouw. Bij de verkoop van gebouwen van vóór 2001 is een asbestinventarisattest verplicht, en het gewestelijke doel is om risicovolle toepassingen, waaronder daken in asbestcement, geleidelijk te verwijderen volgens een door het Gewest vastgelegde kalender. Mijn VerbouwPremie voorziet ook een toeslag voor het verwijderen van een asbesthoudende dakbedekking of een asbesthoudend onderdak, gecombineerd met isolatie.
- In Wallonië en Brussel wordt de verwijdering omkaderd door regels voor de bescherming van werknemers en de verwerking van afval. Vóór belangrijke afbraak- of renovatiewerken is vaak een asbestinventaris vereist.
- Overal moet asbestafval worden verpakt en afgevoerd naar erkende verwerkingskanalen, voor kleine hoeveelheden van particulieren vaak via de recyclageparken, volgens de lokale regels.
Informeer u bij uw gewest, uw gemeente of de intercommunale voor afvalbeheer vóór elke ingreep: de precieze voorwaarden hangen af van uw situatie.
Een asbestdak verwijderen: hoe gaat dat?
- Identificatie en, indien nodig, analyse van een staal.
- Voorbereiding: bescherming van de omgeving, persoonlijke beschermingsmiddelen, werkplan.
- Bevochtiging van de elementen om de vrijzetting van vezels te beperken.
- Zorgvuldige demontage, element per element, zonder te breken of te boren.
- Verpakking in dichte, gelabelde zakken of folie.
- Afvoer naar een erkend verwerkingskanaal, met bewijs van verwerking.
- Reiniging van de zone met een aangepaste stofzuiger.
Afhankelijk van de aard en de hoeveelheid van de materialen, en van de gewestelijke regels, moet de verwijdering worden toevertrouwd aan een gespecialiseerd asbestverwijderingsbedrijf. Toiture En Ligne coördineert die interventies met erkende partners en plaatst daarna de nieuwe dakbedekking.
Het asbestdak vervangen
Zodra het asbest is verwijderd, kunt u opnieuw beginnen met een gezond en performant dak:
- natuurleien of recente kunstleien, zonder asbest;
- keramische pannen of betonpannen, als de helling en de stedenbouw het toelaten;
- isolerende sandwichpanelen of staalplaten voor aanbouwen en garages;
- en vooral een performante isolatie, die vaak de toegang tot steun bepaalt.
Zie onze pagina’s leien dak en dakrenovatie.
Overkappen in plaats van verwijderen?
Een asbestdak overkappen met een nieuwe dakbedekking wordt soms voorgesteld om de kosten van de verwijdering te vermijden. Die oplossing stelt het probleem uit, verzwaart de structuur en kan beperkt worden door de gewestelijke regels. Ze moet geval per geval worden bekeken. Bij de meeste renovatieprojecten blijft verwijderen de gezondste en duurzaamste oplossing.
En aanbouwen, garages en bergingen?
Golfplaten in asbestcement komen heel vaak voor op garages, carports en tuinhuizen. Dat zijn vaak de meest verweerde elementen, omdat ze minder worden onderhouden. Ze vervangen door isolerende sandwichpanelen, staalplaten of een plat dak is eenvoudig en snel zodra de verwijdering is uitgevoerd.
Wat kost het?
De kostprijs van de verwijdering hangt af van de oppervlakte, de bereikbaarheid, het type materiaal en de geldende regels. Ze komt bovenop die van de nieuwe dakbedekking. In Vlaanderen kan de toeslag van Mijn VerbouwPremie voor de betrokken inkomenscategorieën de factuur verlichten, op voorwaarde dat u tegelijk isoleert. We maken een gedetailleerde offerte na een bezoek.
Een asbestdak en de verkoop van uw woning
In Vlaanderen moet de verkoper bij een gebouw van vóór 2001 een asbestinventarisattest voorleggen. Een asbestdak wordt daardoor meteen zichtbaar voor kopers en hun notaris, en weegt vaak op de prijs. Wie het dak vóór de verkoop laat vervangen, kan een gunstiger attest voorleggen en vermijdt lange onderhandelingen. Ook in Brussel en Wallonië stellen kopers steeds vaker vragen over asbest.
Veelgestelde vragen
Kan ik onder een asbestdak wonen?
Ja, zolang de elementen in goede staat zijn en u er niet aankomt. Het risico ontstaat bij verwering of werken. Een vervanging op termijn plannen blijft aangeraden.
Kan een asbestdak worden ontmost?
Er mag geen mechanische reiniging of hogedrukreiniging worden uitgevoerd. Een zeer zachte behandeling kan in sommige gevallen worden overwogen, maar vervanging blijft vaak de beste oplossing.
Verlaagt een asbestdak de waarde van een woning?
Het kan meespelen in de onderhandeling, zeker in Vlaanderen, waar het asbestattest de aanwezigheid ervan bij de verkoop zichtbaar maakt. Een geplande vervanging is een argument dat de waarde verhoogt.
Samengevat
Een asbestdak in goede staat is geen noodgeval, maar het mag nooit zonder voorzorgen worden gereinigd, doorboord of gebroken. De verwijdering volgt strikte regels en moet aan vakmensen worden toevertrouwd. Het is ook de gelegenheid om te isoleren en opnieuw te beginnen met een gezond dak. Onze ploegen begeleiden u in Brussel, Waals-Brabant, Henegouwen en Vlaanderen.
